Culturele vaardigheid: waarnemen
Waarnemen is een actieve en voortdurende manier waarop we nieuwe informatie verzamelen. Dit doen we met al onze zintuigen: kijken, voelen, ruiken, horen, proeven… Elke zintuigelijke ervaring voegt iets toe aan wat we al weten. We zien overeenkomsten en verschillen, en we koppelen wat we waarnemen aan eerdere ervaringen. Hierdoor kunnen we iets herkennen, of juist ervaren als nieuw.
Bij jonge kinderen – tot ongeveer 4 jaar oud – staat waarnemen het meest op de voorgrond. Ze verzamelen constant nieuwe informatie en proberen de wereld om hen heen te begrijpen door simpelweg te observeren en te voelen. Dit is de basis van leren en ontwikkelen, waarbij elke zintuigelijke waarneming hen helpt de wereld om hen heen te duiden en te verbinden met eerdere ervaringen.
In de les is het belangrijk om kinderen aan te moedigen actief waar te nemen. Laat ze bijvoorbeeld experimenteren met verschillende materialen, geluiden of kleuren. Zo kunnen ze de wereld vanuit meerdere invalshoeken ontdekken en begrijpen. Op die manier ontwikkelen ze niet alleen hun cognitieve vaardigheden, maar ook hun creativiteit en vermogen om verbanden te leggen.
Voorbeelden van activiteiten waarbij waarnemen centraal staat
- Het luisteren en onthouden van een lied
- Blind materialen voelen en herkennen
- Met een schetsboek een wandeling over het schoolplein maken